Ballady (Świtezianka, Reduta Ordona): streszczenie i opracowanie
Adam Mickiewicz · lektura obowiązkowa w klasach 7-8 i na egzaminie ósmoklasisty
⚡W skrócie
Świtezianka to ballada o młodzieńcu, który przysiągł wierność tajemniczej dziewczynie, a potem uległ urokowi pięknej nimfy z jeziora Świteź. Złamał przysięgę i został ukarany. Reduta Ordona to relacja z obrony reduty na Woli w czasie powstania listopadowego. Bohaterski żołnierz wysadza redutę, aby nie oddać jej Rosjanom.
📍Czas i miejsce akcji
Świtezianka: brzeg jeziora Świteź na Litwie, czas baśniowy. Reduta Ordona: reduta na Woli w Warszawie, 6 września 1831 roku.
📖Streszczenie
Świtezianka: przysięga
Strzelec spotyka nad Świtezią piękną dziewczynę i chce, by została jego żoną. Ona każe mu przysiąc wierność.
Świtezianka: próba
Z jeziora wyłania się nimfa i kusi strzelca. Młodzieniec łamie przysięgę.
Świtezianka: kara
Nimfa okazuje się tą samą dziewczyną. Strzelec zostaje wciągnięty w jezioro i na zawsze błąka się po nim.
Reduta Ordona: atak
Żołnierz-adiutant opowiada, jak Rosjanie szturmują redutę bronioną przez garstkę Polaków. Car i jego generałowie wysyłają na śmierć tysiące żołnierzy.
Reduta Ordona: wybuch
Gdy reduta jest stracona, Ordon wysadza ją w powietrze razem z wrogami. Narrator uznaje go za bohatera, który wolał zginąć, niż się poddać.
👥Bohaterowie
🧭Motywy i problemy
🏛️Kontekst
Ballady i romanse z 1822 roku rozpoczęły w Polsce romantyzm. Ballady łączą epikę, lirykę i dramat, pokazują świat ludowych wierzeń i nadprzyrodzonych sił. Reduta Ordona powstała po upadku powstania listopadowego na podstawie relacji uczestnika walk.
💬Cytaty
„Nam strzelać nie kazano”z Reduty Ordona: słowa narratora o bezczynności podczas ataku
✍️Tematy wypracowań
💡Ciekawostki
- Juliusz Ordon w rzeczywistości przeżył obronę reduty i zmarł wiele lat później.
- Jezioro Świteź leży dziś na Białorusi.